Nguyễn Một
Năm nào
cũng vậy, cứ đến mùa giáng sinh, hằng đêm tôi lang thang trên các đường
phố của Long Khánh để tận hưởng không khí lành lạnh của miền bán cao
nguyên này. Nhất là những năm tám mươi, thị trấn còn lỗ chỗ vết thương
chiến tranh, các ngôi nhà đổ nát trầm mặc, chìm trong không gian huyền áo,
thị trấn càng trở nên huyễn hoặc bởi những bài thánh ca buồn len lỏi mọi
ngóc ngách thị trấn. Tôi thường ghé vào quán nhỏ trên đường Hoàng Diệu để
nhâm nhi ly cà phê bốc hơi nghi ngút, thơm lung. ở đây, tôi thường nghe
những người già kể về một người con gái tuổi đôI mươi và những trận đánh
kinh hoàng của cô trên con đường này.
Cái tên
Hồ Thị Hương tôi biết từ đó. Gần ba mươi năm trôi qua, thị trấn đã thay da
đổi thịt, đường rộng, nhà cao, vết tích của chiến tranh đã bị xóa đi bởi
sự phồn thịnh của vùng đất giàu có . Câu chuyện về người con gái với những
trận đánh huyền thoại trong quán cà phê ngày xưa nhường chỗ cho câu chuyện
về giá cà phê, giá xe máy. Nhưng không phải vì bề bộn cuộc sống mà người
ta quên chị, bởi tên chị được đặt cho ngôi trường lớn nhất thị trấn.
Trường Hồ Thị Hương nằm ngay trung tâm thị trấn, ngoài nhiệm vụ đào
tạo hàng ngàn học sinh mỗi năm, nó còn có nhiệm vụ nhắc nhở mọi người nhớ
rằng những ngày bình yên hôm nay; ngày xưa mảnh đất này đã từng thắm đỏ
máu của đồng bào chiến sĩ, trong đó có dòng máu của người nữ anh hùng đã
ngã xuống khi tuổi đời đang còn tràn đầy nhựa sống.. .
Hồ Thị
Hương ra đời ngày 20/7/1954. Sanh ra vào cái năm làm rung chuyển địa cầu:
Chiến thắng Điện Biên Phủ ( 1954), Hồ Thị Hương lớn lên dưới bóng dừa rợp
mát của quê hương Bình Khê - Bình Định. Cánh võng mà người mẹ hiền ru chị
được đan bằng những sợi xơ dừa mà người cha kham khổ phảI miệt mài nhiều
đêm liền để đón đứa con gái vào đời. Những câu ca dao của quê hương Bình
Định thấm đượm nghĩa tình mẹ ru ngày xưa in đậm trong ký ức của chị. Để
mãi sau này mắc võng nằm trong căn cứ Bàu Sầm, mỗi lần nhớ mẹ, nhớ quê chị
cất lời ca hát cho đồng đội nghe "à ơi! . Mai anh về em biết lấy gì đưa.
Em lạy trời trăm lạy đừng có mưa. .. trơn đàng".
Người phụ
nữ quê chị sao mà thủy chung đến thế, nhỏ nhoi đến thế! Một đồng đội nói
đùa "Sao mình nghe bảo: Ai về Bình Định mà coi, con gái Bình Định cầm roi
dạy chồng.". Hương cười tiếng cười trong trẻo giòn tan, tiếng cười hồn
nhiên ấy in mãi trong ký ức của đồng đội đến ngày hôm nay. ư! Con gái Bình
Định như vậy đó vừa mạnh mẽ , vừa hiền dịu. Chị nhớ những ngày ở quê, cha
của chị thường kể về cuộc đời kiêu hùng nổi tiếng của nữ tướng Bùi Thị
Xuân, một vị tướng tài đã từng theo vua Quang Trung đánh Đông dẹp Bắc.
Trên lưng voi, bà oai phong lẫm liệt là thế nhưng về làng bà cũng như bao
thôn nữ bình dị khác, vừa là nữ tướng tài ba vừa là người vợ hiền thục của
tướng quân Trần Quang Diệu.
Hình ảnh
vị nữ tướng in đậm trong đầu óc non nớt của chị, nhiều lần chị mơ thấy
mình ngồi trên lưng voi để dàn quân ra trận đánh tan quân giặc. Chiều
chiều, cha thường dẫn chị lên ngọn tháp Dương Long, cụm tháp nổi tiếng của
làng Bình An, nhìn cánh đồng xanh tết dưới chân tháp. Thấp thoáng sau rặng
dừa phía xa là làng Tây Sơn quê hương của người anh hùng áo vải cờ đào.
Cha chị thường bảo: "Quê mình là địa linh nên thường sinh nhân kiệt có lẽ
vì vậy là dòng máu thượng võ hừng hực trong người của làng quê chị. Đêm
đêm, trai làng gái làng tụ tập múa võ đánh quyền, mặc cho sự lùng sục bắt
bớ và bắn phá của bọn Mỹ - Diệm. Năm Hương lên 9 tuổi, ông Hồ Ngâm đành
đưa gia đình vào Nam tìm chốn sinh nhai vì cuộc sống ngày càng khốn khó.
Thời điểm ấy quân Mỹ - Diệm “lê máy chém khắp miền Nam”. Làng Bình An ngày
nào cũng có tiếng kêu khóc, vì người chết, vì hội tề bắt bớ đánh đập. ông
Hồ Ngâm cùng gia đình dừng lại ở Long Khánh, tuy xứ sở này là vùng đất trù
phú , nhưng không có vốn liếng nên ông phải làm thuê, làm mướn để nuôi gia
đình. Hương một buổi đi học, một buổi theo mẹ buôn gánh bán bưng. Vào miền
Nam được vài năm, do phải tần tảo mưa nắng nên Mẹ Hương qua đời, từ đấy
Hương thay mẹ quán xuyến việc nhà, mỗi ngày sau buổi làm mướn, Hương lật
chiếc nón lá đựng mấy lon gạo nhà chủ trả công đem về nấu cơm cho cha và
em.
Lúc bấy
giờ, thị xã Long Khánh là cửa ngõ quan trọng, trấn giữ phía Đông Bắc Sài
Gòn, nên quân Mỹ và quân đội Sài Gòn bố trí lực lượng dày đặc. Chúng tăng
cường hành quân, càn quét, lập vành đai trắng, khống chế địa bàn thị xã,
hầu như ngày nào cũng có bắt bớ. ông Hồ Ngâm than thở: “Mỗi mét vuông có
tới 4-5 thằng lính thì sao mà làm ăn”. Năm Hương 12 tuổi, sau lần đi làm
về Hương thấy cha mình ngồi trên chiếc chiếu trải trên đất cùng với người
đàn ông trạc tuổi cha, hai người ràn rụa nước mắt. Người đàn ông nói giọng
Bình Định khá nặng. Hương lẳng lặng vào đàng sau nhà. Sau hồi im lặng khá
nặng nề, giọng người đàn ông thảm não cất lên:
- Hết rồi
anh ơi, cả làng mình chết hơn một nửa. Người lớn trẻ con chúng lùa ra
ruộng bắn ráo trọi.
Ông Hồ
Ngâm thở hắt ra, nước mắt lăn trên gò má đen sạm sương gió. Người đàn ông
đưa tay gạt nước mắt rồi nghẹn ngào nói tiếp:
- Hôm đó
xóm Gò Dài của làng Bình An quê mình náo động cả lên. Không hiểu bọn lính
Nam Hàn ở đâu kéo về như kiến cỏ, chúng bảo làng Việt cộng, thế là chúng
bắn, người chết như rạ, người lớn, trẻ con nằm sắp lớp, máu chảy đỏ đồng.
(Câu chuyện người đàn ông
kể là vụ thảm sát của quân chư hầu Nam Triều Tiên tại Gò Dài, Bình An,
Bình Khê - Bình Định - quê hương của chị Hồ Thị Hương. Vụ thảm sát này còn
lớn hơn cả vụ Sơn Mỹ -Quảng Ngãi. Hiện nay tại Gò Dài có tấm bia ghi danh
1236 người dân vô tội bị thảm sát trong đợt càn quét ngày 26 đến ngày 28
tháng 2 năm 1966).
Hàng ngày
thấy cảnh lính Mỹ bắn giết bà con, nay lại nghe bà con quê hương chết thảm,
lòng Hương nóng lên như lửa đốt. Hình ảnh nữ tướng Bùi Thị Xuân, mơ ước
của Hương thời thơ ấu, lại hiện về lung linh sống động. Một ngày đầu năm
1970 khi Hương vừa tròn 16 tuổi, cô quyết định đi tìm chị Hồ Thị Cận (cơ
sở an ninh mật của ta hoạt động trong thị xã). Trước đó nhiều lần Hương đã
được nghe chị Cận kể về các trận đánh của quân ta. Hôm Hương kể chuyện
thảm sát ở quê mình, chị Cận đã khóc, chị nghiến răng bảo: “Chúng nó ác
quá, sau này Hương có muốn đánh quân xâm lược không?” “Muốn ạ!” Hương trả
lời dứt khoát. “Đợi lớn cái đã nhé!” chị Cận xoa đầu Hương. Bây giờ Hương
đã lớn 16 tuổi rồi còn gì.
Nghe cha kể: "Hồi bà Bùi
Thị Xuân 16 tuổi đã nổi tiếng khắp vùng. Lúc ấy, bạn bè của bà đã yên bề
gia thất, trai làng nhiều người ngấp nghé mà bà chưa chịu ai. Tục lệ vùng
Bình Khê - Tây Sơn thời bấy giờ anh nào muốn lấy vợ phải giỏi võ, ít ra
phải đánh thắng được vị hôn thê của mình. Nhiều chàng đến thử tài, nhưng
chưa ai vượt qua nổi bài roi “Ngọc Trảng” của cô gái xinh đẹp nổi tiếng
Bình Khê . Có lần bà đi rừng quên mang theo roi, bị cọp tấn công, bà đã
quần thảo tay không với cọp dữ cả giờ đồng hồ. Đang lúc bí thế có chàng
trai dùng kiếm giết hổ, chàng múa kiếm loang loáng như sao rơi, thoắt ẩn,
thoắt hiện trên các gốc cây ngã, nhẹ như sóc bông, cuối cùng bằng nhát
kiếm thần tốc chàng chém đứt lìa đầu con hổ. Bùi Thị Xuân thốt lên “Mai
hoa kiếm!”. Chàng trai ấy là tướng quân Trần Quang Diệu sau này…”
Nhớ đến đây Hương mỉm cười
và phấn chấn hẳn lên. Chị Cận chấp nhận đề nghị của Hương, sau nhiều tháng
thử thách bằng cách giao cho Hương móc nối cơ sở mật, Hương hoàn thành
xuất sắc nhiệm vụ. Đến tháng 8 năm 1970, Hương chính thức trở thành đội
viên an ninh mật của đội trinh sát Long Khánh. Khi được giới thiệu, đồng
chí Sáu Huệ rất vui mừng, trước đây đồng chí đã từng nghe đội viên Hồ Thị
Cận kể về sự dũng cảm và lòng căm thù giặc sâu sắc của cô gái quê gốc Bình
Định Hồ Thị Hương. Lúc bấy giờ cơ sở cách mạng của ta bên trong hầu như bị
mất trắng. Địch ruồng bố, kềm kẹp càn quét ngày đêm. Cán bộ của ta phải
tạm tránh ngoài rừng để bảo toàn lực lượng. Bên trong thị xã, bọn địch dựa
vào tên Sơn chiêu hồi để khủng bố các gia đình cách mạng. Tên Sơn là lính
bảo an của địch được gia đình vợ động viên bỏ ngũ, về quê làm du kích và
công tác binh vận được hơn một năm. Nhưng quen lối sống sa đọa, Sơn trộm
cắp và ra đầu hàng địch. Y mang súng và tài liệu, máy móc nộp cho địch và
dẫn lính đánh phá cơ sở cách mạng của ta. Bản thân y cũng đã dùng lựu đạn
giết chết một du kích. (Vào ngày 12. 10.1970 tên Sơn đã bị đội trinh sát
trừng trị).
Trước tình
hình rối ren như vậy một mặt phảI tìm cách đối phó với địch, vừa xây dựng
lại cơ sở cách mạng, nên sự xuất hiện một gương mặt mới như Hương là rất
đáng mừng. Đồng chí Sáu Huệ đã giao cho Hương làm nhiệm vụ xây dựng cơ sở
cách mạng. Hương không ngại khổ, kể cả nguy hiểm rình rập bên mình, hàng
ngày Hương dũng cảm vượt qua các đồn bót, trạm kiểm soát, các toán hành
quân càn quét, các mạng lưới tình báo, mật báo của địch để hoàn thành
nhiệm vụ. Hằng ngày đi làm qua Bar Ly Ly, Hương thấy nhiều cảnh chướng tai
gai mắt, nhiều cô gái ăn mặc hở hang đú đởn cùng bọn sĩ quan Mỹ ngụy.
Trong số đó có Sáu B. Một tên ác ôn khét tiếng nhất thị xã, đội quyết tâm
trừng phạt tên này. Dù mới chính thức nhận vào đội được hơn hai tháng
nhưng Hương được các anh giao nhiệm vụ điều nghiên khu vực Bar. Sau thời
gian tìm hiểu, Hương báo cáo rành rọt từng chi tiết. Hương rất tự hào khi
nhìn các anh lắng nghe Hương một cách rất tin tưởng. Hương lo lắng cho các
anh biết: “Bar Ly Ly nằm sâu trong nội ô thị xã, chung quanh vành đai địch
bố trí đồn bót kẽm gai dày đặc, lính thường xuyên tuần tra. Nếu xảy ra sự
cố thì lập tức xe tăng và bộ binh địch khép kín vòng vây ngay, khó vượt
qua. Dọc theo vành đai, quân Mỹ bố trí cả xe tăng, xe bọc thép. Cảnh sát
chìm, cảnh sát nổi lúc nào cũng đầy đường”.
Các anh
cám ơn Hương và yêu cầu Hương trở về tiếp tục gầy dựng cơ sở cách mạng.
Khó khăn
là vậy mà vào đêm 4/11/1970, hai tiếng nổ liên tiếp tại Bar Ly Ly, đêm ấy
cả thi xã náo động (11 tên chết tại chỗ, đa số là sĩ quan). ở nhà, Hương
vừa mừng vì chiến công của các anh chị, vừa lo lắng cho sự mạo hiểm của họ.
Quả nhiên điều lo lắng của Hương đã thành sự thật, đêm sau khi vượt vành
đai trở về căn cứ, cách Bảo Vinh A khoảng một km thì các anh lọt vào hàng
rào mìn của địch gài từ trước làm cả ba đều bị thương ở tay và cháy sém
nửa người. Hai anh Ngọc và Xuân bị thương quá nặng không lê bước nổi. Hai
anh tình nguyện ở lại để anh Thọ tìm về đơn vị báo anh em ra tiếp cứu. Hai
anh ở lại với 21 băng đạn và 6 quả lựu đạn, chiến đấu với địch để chờ tiếp
viện. Nghe mìn nổ, địch xác định được vị trí, chúng tổ chức tấn công. Chờ
địch đến gần, cả hai anh cắn răng chịu đựng đau đớn chiến đấu với chúng 4
giờ liền và anh dũng hy sinh. Nghe chị Cận kể lại, Hương ràn rụa nước mắt
lòng căm thù giặc dâng cao, Hương mong muốn có ngày được các anh cho phép
chiến đấu giết giặc. Trận đánh Bar Ly Ly đã gây tiếng vang lớn, sự hy sinh
của các anh làm nhiệm vụ của Hương càng dễ dàng vì quần chúng tin tướng
mạnh mẽ vào cách mạng, trong 23 tháng .Hương xây dựng được 12 cơ sở nội
thành. . .
Ba cô gái
chụm đầu vào nhau thì thầm. H25 được giao nhiệm vụ tổ trưởng, họ đang bàn
bạc kế hoạch diệt bọn sĩ quan Mỹ, ngụy. Dù đã nhiều lần tham gia việc trừ
gian diệt ác, nhưng các cô gái khá hồi hộp, bởi vì đây là lần đầu họ được
cấp trên giao cho một trận đánh lớn. H25 nói:
- Quán
Ngọc Hương nằm trên đường Hoàng Diệu là tụ điểm ăn chơi của bọn sĩ quan Mỹ
ngụy, hàng ngày ở đây có vài chục tên, nếu chúng ta thắng lợi trận này sẽ
có tiếng vang lớn.
HC 8 T
phụ họa:
- Chúng
ta phải thành công để chứng minh cho các anh tin tưởng chị em mình không
thua kém gì cánh đàn ông. Chúng ta nên thực hiện vào thời điểm nào ít gây
chú ý cho bọn địch.
H 120 đề
xuất:
- Theo
em tốt nhất là buổi tối, bởi vì thời điểm này bọn chúng tụ tập đông nhất,
tuy dễ bị nghi ngờ, nhưng hiệu quả rất cao.
H 25 kết
luận:
- Chúng
ta sẽ tổ chức trận đánh vào buổi tối, thời gian cụ thể sau khi báo cáo cấp
trên xin chỉ thị sẽ có thông báo sau.
Sau
khi bàn bạc thống nhất, ba cô gái tung tăng dắt nhau đi dạo phố. ít ai ngờ
rằng ba cô gái hồn nhiên, vô tư sắp làm một việc tày trời mà có thể đổi
bằng sinh mạng của chính mình. Không khí mùa đông năm nay có vẻ lạnh hơn
mọi năm, một trong ba cô dừng lại mua ba trái bắp nướng ấp vào lòng bàn
tay rồi đặt lên má rúc rích cười, không biết họ nói thầm điều gì vào tai
nhau, mà cô gái có bí danh H 25 đỏ bong gương mặt rồi đấm thùm thụp vào
lưng bạn. ừ! Có thể họ đang nói về tình yêu, họ còn trẻ và đẹp quá mà! ở
tuổi ấy ai không có quyền mơ ước. Một mơ ước đơn giản: cùng người yêu dắt
nhau đi dạo phố, về một mái ấm gia đình. H 25 bỗng thở dài “giá mà đất
nước bình yên!”.
Sau lúc
gặm xong ba trái bắp, họ chia tay nhau. Ba cô gái ấy chính là Hồ Thị Hương
bí danh H25, Phùng Thị Thận (HC 8T) và Lê Thị Lệ (H120) ba nữ chiến sĩ của
đội trinh sát vũ trang Long Khánh. Ba gương mặt xinh đẹp, hồn nhiên như
thiên thần ấy từng là nỗi kinh hoàng của bọn Mỹ ngụy và những tên tay say
ác ôn của thị xã Long Khánh.
Buổi
tối ngày 1/11/1974, ánh điện từ quán Ngọc Hương hắt ra màu tím ngắt, đầy
vẻ ma quái, thứ ánh sáng back light rất thịnh hành thời bấy giờ. Trong
không gian ấy con người trở nên cuồng loạn hơn. Những tên sĩ quan và lính
biệt động rậm rịch nhún nhảy trong điệu nhạc kích động phát ra từ cặp loa
thing lớn. Hai cô gái ăn vận lịch sự gọn ghẽ, dừng chiếc xe Honda nữ trước
quán. Không để ý lời chòng ghẹo của bọn lính, họ ung dung gọi hai lỳ kem,
nhâm nhi tong muỗng nhỏ. Dưới ánh đèn màu, hai cô gái trông rất xinh đẹp.
Hương nhìn Thận. Thận tỏ ra bình thản đưa tay nhìn đồng hồ. Hương hững hờ
hỏi:
- Mấy giờ
rồi?
- Tám giờ
- Thận khẽ khàng trả lời, đưa muỗng kem lên miệng, lơ đễnh nhìn ra đầu
đường.
- Ai như
con Lệ đang đạp xe thế nhỉ?
- Ừ! Nó
chứ ai, gọi nó vào ăn kem.
- Lệ ! Lệ
! Vào ăn kem.
Cô gái
đạp chiếc xe mi ni, nghe tiếng gọi quay đầu lại và dựng xe đạp trước quán
rồi vào ăn kem với bạn gái. ăn xong ly kem, Thận đứng lên trả tiền và dắt
xe Honda ra đường, Hương ngồi lên sau, nhưng chiếc xe bỗng trở chứng đạp
hoài không nổ máy. Hương gọi Lệ:
- Lệ ơi!
Đẩy dùm coi!
Lệ đẩy
xe, chạy được đoạn xe nổ máy, Lệ nhảy lên xe. Chiếc Honda chở người chạy
về hướng Bảo Vinh.
Mười phút
sau.. .
Ầm.. .m!!
!
Một tiếng
nổ long trời, lở đất … cả thị xã rung chuyển …
Sáng
hôm sau, những người dân thị xã rỉ tai nhau: “Đêm qua, Việt cộng đánh vào
quán Ngọc Hưóng diệt được 15 tên sĩ quan, họ tài lắm cứ như từ trên trời
rơi xuống. Bọn lính lớp chết, lớp bị thương, thật đáng đời”!”.
- Ối dào.
Đánh thế nhằm nhò gì, các anh ấy mới gọi là đánh thử. Nghe bảo cả mấy sư
đoàn chính quy của bộ đội chủ lực đang về đóng tràn trong Bảo Chánh, ít
hôm nữa các anh đánh thẳng vào Sài Gòn.
Hương
mỉm cười, khi nghe những lời bàn tán của bà con. Trận này thắng lớn làm
Hương tự tin hơn. Hương mơ một ngày điều mà cụ già nói sẽ đến, mà cũng sắp
đến rồi, theo lời anh Sáu Huệ thì quân ta đang thắng lớn khắp nơi. Không
hiểu sao mỗi lần mơ ngày chiến thắng Hương không tưởng tượng ra xe tăng,
đại bác mà trong đầu Hương hiện ra hình ảnh nữ tướng Bùi Thị Xuân ngồi
trên bành voi theo sau vua Quang Trung giữa rừng cờ hoa tiến về Sài Gòn.
Hương lại mỉm cười vì ý nghĩ ngộ nghĩnh của mình. Hôm qua, lúc nghe Hương
báo cáo về trận đánh, anh Sáu đem máy ghi âm ra ghi lại làm Hương mắc cỡ
muốn chết. Không hiểu sao khi báo cáo xong Hương cười rất giòn, tiếng cười
vỡ ra, lan rộng khắp cả khu rừng.
À! Hương
cười vì các anh khen Hương, lại còn trêu Hương chuyện chồng con nữa chứ !
Chắc chắn Hương cũng sẽ lấy chồng thôi nhưng phải đợi đến ngày hòa bình cơ!.
Để trả
thù trận đánh vỗ mặt giữa lòng thị xã, bọn chúng tung đám cánh sát đặc
biệt lùng sục khắp nơi. Khi hành quân về , chúng đổ vào quán Yến Lan ăn
nhậu. Cấp trên quyết định cho Hương dùng phương án mìn định giờ để tiêu
diệt bọn này. Sau khi chuẩn bị kỹ càng, Hương và Lệ đợi đến khi ba xe cảnh
sát đổ vào quán, hai cô gái về nhà lấy thuốc nổ mang ra. Nhưng bọn cảnh
sát đột ngột bỏ đi, chỉ còn lại vài tên binh nhì chán đời, đang ngồi nghe
nhạc “Chế Linh”. Trước tình huống bất ngờ đó, Hương quyết định ôm khối
thuốc nổ chạy ra rồi hủy ngòi nổ rút kíp quăng luôn vào lô cốt dân vệ gần
đó. Đồng chí Sáu Huệ và đồng chí Lương Văn Thọ đã hết lời khen ngợi người
đội viên mưu trí dũng cảm của mình. Hành động của Hương vừa bảo vệ được
khối thuốc nổ, tiết kiệm vũ khí vừa không gây kinh động vô ích. Vậy mà khi
được các anh khen ngợi, Hương bẽn lẽn nói:
- Em có
dũng cảm gì đâu, lúc ấy em thấy có quá nhiều dân thường ở đó, em sợ đồng
bào của mình chết oan, nên em mới quyết định như thế.
Những
lời thành thật của Hương làm cho anh em trong đội rất xúc động. Sau này
trong hồi ký của mình đồng chí Sáu Huệ (tức đại tá Nguyễn Huệ) đã viết về
Hồ Thị Hương với những lời nhận xét chân- thành: “Nguy hiểm là thế, căng
thẳng là thế, nhưng khi xong trận đánh, vào Cứ gặp các anh, các chị lại
cười nói vui vẻ Đối với quần chúng em gần gũi đi sâu, biết thuyết phục mọi
người. Bà con thường nói: "Con nhỏ Hương nhỏ tuổi nhưng biết suy nghĩ lớn,
ai cũng mến thương”... Dũng cảm gan dạ và hết lòng thương yêu bà con cùng
khổ, không kể tính mạng của mình là hai đức tính nổi bật của Hồ Thị Hương...
Trưa
ngày 30 tháng 1 năm 1975, Hương bồn chồn nhìn ra đường, chốc chốc lại đưa
tay nhìn đồng hồ. Chỉ còn hơn mười ngày nữa là đến Tết âm lịch, vài tiếng
pháo chuột đì đẹt của trẻ con báo hiệu mùa xuân đến, không khí thị xã có
vẻ “nóng lên”, dù những cây thông trang trí mùa Noel vẫn còn xanh trong
các gia đình công giáo. Không hiểu vì sao mấy ngày nay bọn lính ngụy đổ về
thị xã này nhiều đến thế. Lâu lâu chúng hứng chí bắn vung vãi vài loạt AR
15 vào phía Suối Rết. Hương thầm nghĩ dù thế nào cũng phải hoàn thành
nhiệm vụ, trận đánh quán Song Nga, một hang ổ của bọn sĩ quan đã được cấp
trên phê duyệt. Hôm qua anh Thọ bảo trận đánh này của Hương như một viên
pháo trong dây pháo chào mừng đại thắng của ta trong mùa xuân này. Mọi
chuyện đã chuẩn bị xong, chỉ chờ hàng về ...
Lệ kẽo
kẹt đưa võng và nghêu ngao bài dân ca miền Trung để trêu chọc Hương. Đêm
nay Lệ yểm trợ vòng ngoài, Hương và Thận sẽ trực tiếp đánh trái.
Pạch. ..
pạch.. . pạch. . . chiếc xe lam quẹo vào đầu ngõ, người đàn bà nhỏ nhắn
bước xuống xe, tay cặp nón lá bên hông nói với Hương:
- Bữa nay
cận tết hàng hơi mắc nghe cô.
- Dì Hai
làm con trông muốn chết, khách hàng người ta kêu tùm lum, con tưởng không
có hàng con chẳng biết ăn nói làm sao với họ.
Hương lòn
tay vào thùng sữa bột Ento lấy ra hộp sữa theo lời dì Hai Luông.
- Loại
một đó nghen!
- Dạ.
- Dạ! Tối
nay con cho tụi “nhỏ” nó “uống” cho đã.
Đùa xong,
Hương bật cười giòn tan. Dì Hai gắt yêu:
- Cha màỵ,
lớn vổng rồi mà cứ vô tâm, vô tính.
Dì Hai
leo lên xe lam, bỗng dưng mắt trái của dì giật liên hồi. . .
Quán Song
Nga nằm đối diện căn cứ sư đoàn 18 bộ binh ngụy, một lực lượng hùng hậu
của địch tại cửa ngõ Sài Gòn. ở quán còn nổi tiếng mấy em gái Cần Thơ
“trắng như cùi dừa” nên bọn sĩ quan thường hay lui tới.
Bảy giờ
tối Hương dắt xe đạp ra, cô quay lại nhìn cha khẽ chào và xin phép đi giao
hàng. ông Hồ Ngâm vẫn ngồi đung đưa trên chiếc võng xơ dừa âu yếm nhìn con
gái nghĩ thầm "Mới đó mà mau thiệt, con nhỏ đã tới tuổi lấy chồng rồi".
Hương nhìn gương mặt khắc khổ của cha già, chợt nhớ cánh tay xương xẩu ấy
đã ôm cô vào lòng nghẹn ngào hát ru cô ngủ: “Huơ! Trời ơi ! Gánh nghèo cha
đem đổ trên non. Cong lưng mà chạy, nghèo còn theo sau”. Cha ơi! Trái tim
Hương khẽ gọi cha. Nhưng lý trí và hình ánh anh Xuân, anh Ngọc anh dũng hy
sinh đã kịp ngăn dòng nước mắt chực tràn bờ mi. Hưóng nhấn bàn đạp, Thận
mất thăng bằng gắt:
- Ơ! Con
nhỏ này, làm gì nôn nóng vậy, cứ như đI gặp người yêu!
Lệ
giấu khẩu súng ngắn và ra hiên ngồi chờ tiếng nổ. Đến quán, Hương dựng xe
trước quán hướng vào bọn lính rồi hai chị em ung dung vào quán ăn kem. Bọn
sĩ quan thản nhiên ăn uống, chừng nửa giờ nữa thôi mọi việc sẽ hoàn tất.
Hương ung dung ăn kem, Thận khẽ hích vai Hương:
- Ê tự
dưng bọn nó rút lui cả rồi!
Hưóng
ngẩng lên, bọn sĩ quan lần lượt rời quán. Hương khẽ ra lệnh:
- Bảo vệ
hàng!
Hai cô
gái vội vã lên xe, Hương cố nhấn bàn đạp thật nhanh để thoát ra khỏi tầm
kiểm soát của các vọng gác cho Thận tháo ngòi nổ, bảo vệ vũ khí và bảo đảm
bí mật. Khi chiếc xe đạp lao qua đường ray xe lửa...
Hoa
càfe lại nở trắng trên các nương rẫy vào mùa Noel, gần ba mươi năm trôi
qua. Long Khánh đổi khác rất nhiều. Đường phố rộng rãi thênh thang, nam
thanh, nữ tú dập dìu dắt tay nhau vào quán cafe vườn. Một chàng trai tinh
nghịch ngắt chùm hoa cafe trắng nuốt rải lên mái tóc óng ả của cô gái. Cô
gái để yên, chàng trai đặt nụ hôn lên mái tóc và thì thầm: “Thơm
quá !” Cô gái rúc rích cười: “Em thơm hay hoa thơm?”. “Cả hai".
Tôi vẫn
thế, vẫn như xưa, mùa Noel tôi lại lang thang phố xá để ngắm các cô gái.
Vòng qua đường Hoàng Diệu, rẽ con đường Nguyễn Văn Bé đánh vòng qua đường
Khổng Tử rồi ngồi uống café.
Cuối
đường, ngôi trường trắng toát với ba dãy lầu kiêu hãnh vươn lên, ngôi
trường mang tên người nữ anh hùng của quê hương Long Khánh. Cô gái ngồi
bàn bên cạnh hững hừ nâng muỗng kem đặt giữa đôi bờ môi đỏ hồng. Cô gái
bỗng hỏi chàng trai, câu hỏi làm tôi giật mình:
- Này anh,
sao ở đây người ta không xây dung tượng đài Hồ Thị Hương anh nhỉ?.
- Em cũng
quan tâm đến điều đó nữa sao?
- Anh
này! -Cô gái trách yêu - Chị Hương hy sinh ngay trước nhà em mà. Mẹ em kể
lúc chiếc xe đạp lao qua đường ray bỗng phát ra tiếng nổ lớn, hai cô gái
đI trên xe đều bị. . . nhưng may có một người còn sống, sau đó thì cảnh
sát ập đến. Mẹ em biết chị Hương, lúc ấy mẹ trạc tuổi chị. Năm chị Hương
được phong anh hùng thì em vừa chào đời ( 1978).
Chàng
trai bỗng bật cười.
- Anh
cười gì? - Cô gái hỏi.
Anh cười
vì mẹ em bằng tuổi anh hùng Hồ Thị Hương mà em lại gọi Cô Hương bằng chị.
- ừ nhỉ!
- Cô gái bật cười theo, tiếng cười giòn tan trong vắt như giọt sương mai.
Cô gái
với tay ngắt chùm hoa của cây café trong quán vườn rồi vu vơ nói:
- Hoa
trắng quá anh nhỉ?
- ừ muôn
đời vẫn trắng - Chàng trai phụ họa.
Tôi chợt
nhận ra một chân lý đơn giản “sự hy sinh cao cả làm cho con người bất tử
với thời gian”.